Κριτική της Διώνης Δημητριάδου για την ποιητική συλλογή «Άρρηκτες φρυκτωρίες» (εκδόσεις Ιωλκός, 2023), του Γιάννη Ξέστερνου, δημοσιευμένη στο Τεύχος 203, Οκτώβριος-Δεκέμβριος 2024, του περιοδικού «Οδός Πανός».
Γιάννης Ξέστερνος, Άρρηκτες φρυκτωρίες, Ιωλκός, 2023
Με τις αρχαίες φρυκτωρίες στον τίτλο, η πρώτη συλλογή του Γιάννη Ξέστερνου, υπαινίσσεται την ανάγκη της επικοινωνίας, όσο δύσκολη, όσο επίπονη. Για την επίτευξη του στόχου θα χρειαστεί την αρωγή των άλλων δημιουργών, αναφορά στους οποίους θα κάνει συχνά, ερευνώντας τα σημεία εκείνα που συναντούν το δικό του έργο. Ο Βαν Γκογκ, ο Σολωμός, ο Καβαδίας, η Πλάθ, ο Ελύτης, ο Προυστ, ο Ντύλαν Τόμας, κλασσικά ο Όμηρος, ο Σταντάλ, συλλήβδην οι υπερραλιστές με στίχο και ζωγραφιές, ο Καμύ με τον εμβληματικό του Ξένο κ.α . Παράλληλα, θα αναγνωρίσουμε διαβάσματα από την παιδική ηλικία, που στάθηκαν «οδηγοί» για τις μετέπειτα αναγνώσεις. Κι όμως, ανάμεσα σε όλους αυτούς ξεχωρίζει ήδη με διακριτά σημεία η δική του ποίηση, το δικό του ύφος· σημαντικό αυτό για νέο ποιητή, που όσο κι αν ψάξει στους άλλους, θα κερδίσει δεν θα μιμηθεί. Υπόλογος για τη γενιά του, σταθμίζει τα δικά της πάθη, κι ας μην ήταν στεφανωμένα με τη δόξα μιας πολιτικής συμμετοχής: […] Κατά καιρούς/ και πρέσβεις ήλθαν να μας προσφέρουν γη και ύδωρ/ και μαθητές να δραπετεύσουμε στη Θεσσαλία χρηματίζοντας δεσμοφύλακες/ και δικοί μας άνθρωποι να επιλέξουμε επιτακτικά στρατόπεδο/ και μυστικοί με καπαρντίνες μας εκβίαζαν με περίεργες συνεργασίες/ κι εργολάβοι σφετερίζονταν μια αντιπαροχούλα εκδημοκρατισμού («Κύριοι Αλέξανδροι»). Το ενδιαφέρον στην ποίηση αυτή εντοπίζεται κυρίως στην τεχνική (δεν χρησιμοποιώ τον όρο με αρνητική σημασία, γιατί και η τεχνική, στα κατάλληλα χέρια, μπορεί να δημιουργεί τέχνη) του συνδυασμού προσώπων, εικόνων και σκέψεων, σε μια περιδιάβαση χωρίς (κατ’ ανάγκη) χρόνο και τόπο· ο μόνος τόπος είναι το ίδιο το ποίημα, με όσους «τόπους» μπορεί να συμπεριλάβει, υπαρκτούς ή νοητούς. Το πελαγίσιο βλέμμα στο κάδρο του παραθύρου/ από το Κολωνάκι του Αιγαίου/ κρέμεται από τα χείλη σου/ όσο κατεβαίνει ο Ερμής με τα “μυτερά σανδάλια”/ φυσάς ανεμόμυλους έμπνευσης/ που διοχετεύουν οξυγόνο στις φλέβες/ ξημερώνει Κλημεντίνης και Πουλχερίας/ απίθανο/ μια μικρή Νεφέλη γεννήθηκε/ για να μετράει πόσο μπλε ξοδεύεις/ στις ζωγραφιές που κολλήσαμε/ στους σχολικούς τοίχους/μαθητεύοντας πλάι σου στις σκαλωσιές του ουρανού («Κλημεντίνης και Πουλχερίας»). Οι φρυκτωρίες του Ξέστερνου, ως κώδικες, ανοίγουν ένα δρόμο επικοινωνίας, όσο φυσικά η ποίηση επιλέγοντας άλλες παράπλευρες ατραπούς από την ευθεία οδό του ρεαλισμού, μπορεί να το επιτύχει. Ας είμαστε, ωστόσο, αισιόδοξοι. Ο ποιητικός τρόπος έχει τη δυναμική του. Από τη στιγμή που ο δημιουργός του αφήνει ελεύθερο το ποίημα, αυτό θα βρίσκει ολοένα καινούργιους τρόπους επικοινωνίας, ολοένα και περισσότερους νέους αποδέκτες να μοιραστεί.
Πηγή: Οδός Πανός, Τεύχος 203, Οκτώβριος-Δεκέμβριος 2024, σελ. 115-116
Κανένα προϊόν στο καλάθι σας.